در حال بارگذاری
سایز فونت: 1 2 3      
صفحه اول  >> نشریه >> شماره 1373 - تاریخ 1398/9/10 >> اخبار
روزنامه گویه - مراحل الگوریتم اجتهاد
در جلسه حلقه روش‌شناسی اجتهاد (روشنا) مطرح شد:
مراحل الگوریتم اجتهاد
فازبندی مباحث گذشته به این شکل بود: ۱٫ بررسی الگوریتم‌ها، ۲٫ پیشنهاد الگوریتم یا الگوریتم‌ها، ۳٫ تطبیق


فازبندی مباحث گذشته به این شکل بود: ۱٫ بررسی الگوریتم‌ها، ۲٫ پیشنهاد الگوریتم یا الگوریتم‌ها، ۳٫ تطبیق الگوریتم یا الگوریتم‌ها بر آثار فقهی.
به گزارش اجتهاد، جلسه حلقه روش‌شناسی اجتهاد (روشنا)، در دانشگاه باقرالعلوم قم برگزار شد. این جلسه که پنج‌شنبه گذشته با موضوع «ارائه الگوهای پیشنهادی فرایند استنباط فقهی» تشکیل شد، دکتر مجید مبینی، از طلاب خارج فقه و اصول حوزه علمیه قم و دکترای فرهنگ و ارتباطات به ارائه بحث پرداخت. همچنین استاد حسن معلمی، عضو هیئت‌علمی دانشگاه باقرالعلوم نیز به‌عنوان ناظر بحث، در جلسه حضور داشت.
در ابتدای جلسه، دکتر مبینی با بیان خلاصه‌ای از مباحث گذشته، معنای الگوریتم را بیان قدم به قدم مسئله و قضیه (در لسان خوارزمی) خواند و افزود: فازبندی مباحث گذشته به این شکل بود:
۱- بررسی الگوریتم‌ها
۲- پیشنهاد الگوریتم یا الگوریتم‌ها
۳- تطبیق الگوریتم یا الگوریتم‌ها بر آثار فقهی
مبینی گفت: مورد اخیر چندین فایده دارد: تکمیل الگوریتم، کشف الگوریتم جدید، تمرین.
ارائه‌کننده این نشست سپس ادامه داد: ما در بررسی روش‌شناسی به دو الگوریتم کلان و خرد رسیدیم؛ اما در کنار آن‌ها مباحث پیش‌فرض مثل کلام  و… وجود دارد که الگوریتم‌ها بی‌تأثیر از این مباحث نیستند. این‌ها کلیت مباحث انجام شده بود.
+گام‌های اولیه الگوریتم
دکترای فرهنگ و ارتباطات، در ادامه، رویکردهای فقها در مسائل فقهی را همان طرح نامه تحقیق دانست و در تطبیق این مسئله مثال‌هایی را به‌عنوان مراحل الگوریتم کلان ذکر کرد. این مراحل عبارت‌اند از:
۱- تحریر محل نزاع که مطابق بیان مسئله –ذیل طرح نامه تحقیق-می باشد.
۲- تفریع فروع که تقریباً همان سؤال اصلی تحقیق و سؤالات فرعی آن است.
۳- موضوع‌شناسی در مسائل فقهی که مطابق چهارچوب مفهومی و همان تعریف مفاهیم در تحقیق است.
۴- بررسی اقوال نیز همان پیشینه تحقیق است.
وی از این مراحل به‌عنوان گام‌های اول در الگوریتم اجتهاد یاد کرد که قبل از اجتهاد به‌عنوان کشف حکم باید طی شوند.
+موضوع‌شناسی در الگوریتم اجتهاد
مبینی در ادامه به اهمیت موضوع‌شناسی و بررسی اقوال در الگوریتم اجتهاد اشاره کرد که می‌توان ذیل آن‌ها از الگوریتم‌های خرد بحث کرد، و افزود: اگر موضوع مسئله ما عرفی محض باشد -یعنی آشکار و جلی نزد عرف باشد- در موضوع‌شناسی باید به سراغ عرف رفت اما اگر موضوع آن مسئله خفی در نزد عرف باشد – مثل روزه، غنا و… –  ما به سراغ لغات ، آیات و روایات می‌رویم، مثل همان جایی که موضوع شرعی باشد.
دانش‌پژوه حوزه علمیه قم سپس اظهار داشت: یکی از اموری که در بررسی اقوال حائز اهمیت است شیوه یافتن اقوال است و دیگری، گزارش آن‌هاست. در الگوریتم اجتهاد وقتی صحبت از بررسی اقوال می‌شود باید مشخص باشد که کدام اقوال باید بررسی شود و به چه کتبی –اعم از خاصه و عامه-رجوع کرد.
دکتر مبینی بهترین شیوه گزارش اقوال را گزارش رویکردهای موجود در مسئله به‌جای گزارش اقوال دانست که خود یک الگوریتم خرد محسوب می‌شود.
تعیین مبنا در مدارس و مکاتب فقهی موجود – مکتب فقهی قم و یا نجف – مطلب دیگری بود که دکتر مجید مبینی در ادامه به‌اختصار به آن پرداخت و گفت: مرحله بعد در تکامل الگوریتم اجتهاد، مراجعه به ادله است. ما در یک موضوع فقهی مشخص، برای فحص از دلیل، به ترتیب به کتاب، سنت (روایات خاص در مسئله) ، عمومات (قواعد فقهیه و عمومات کتاب) و سپس اجماع یا شهرت عملیه-در صورت وجود دلیل خاص ضعیف السند-یا سیره متشرعه و سیره عقلا مراجعه می‌کنیم.
وی در پایان اظهار داشت: در بررسی کتاب و سنت به لحاظ دلالی یا سندی-در سنت-وارد مراحلی می‌شویم که خود الگوریتم‌های خردی هستند که پرداختن به آن‌ها خارج از حوصله این جلسه است و انشا الله در جلسات بعد به آن‌ها خواهیم پرداخت.
+نتیجه
در پایان استاد معلمی عضو هیئت‌علمی دانشگاه باقرالعلوم که به‌عنوان استاد ناظر بر بحث در جلسه حضور داشتن جمع‌بندی مباحث را این‌گونه بیان کرد: با توجه به مسائل مطرح شده در این جلسه دریافتیم که این الگوریتم سه مرحله دارد: ۱٫ مقدمه ۲٫ بررسی منابع و ادله ۳٫ اصول عملیه.
گفتنی است جلسات روشنا با موضوع روش‌شناسی اجتهاد، در دانشگاه باقرالعلوم قم برگزار می‌شود.
 

نویسنده: ---
تاریخ: 1398/9/10
موضوع: اخبار

نظرات
نام
پست الکترونیکی
وب سایتhttp://
متن
کد امنیتیکد
تکرار کد امنیتی حساس به حروف کوچک و بزرگ

منوی نشریه
شماره های پیشین
تاریخ: 1398/9/17
تاریخ: 1398/9/15
تاریخ: 1398/9/15
بایگانی
منو
جستجو
جستجو
آگهی
کنتور
امروز:
   بازدید: 6,622
   صفحات مرور شده: 6,629
روز گذشته:
   بازدید: 15,811
   صفحات مرور شده: 15,987
جمع کل:
   بازدید: 9,928,088
   صفحات مرور شده: 11,876,889

طراحی و راه اندازی وب سایت: رسانه پرداز